PwC: Steeds dominantere technologie leidt tot de noodzaak van een ethische transformatie

Technologiebedrijven zijn zeer succesvol. Hun omzet, macht en innovatiekracht nemen met de dag toe. Maar de risico’s en de disruptie die met technologie gepaard gaan, dreigen uit de hand te lopen.

Dus houden overheden, autoriteiten, de media, maar ook klanten en zelfs investeerders deze technologiebedrijven steeds vaker verantwoordelijk voor de onbedoelde gevolgen van de almaar geavanceerdere technologie. De EU Privacywetgeving GDPR (AVG) maar ook de recente ‘Zuckenberg hearings’ zijn daar een voorbeeld van.

Iedereen is ‘accountable’

PwC schreef het interessante rapport Technology Trends 2018-19 over deze verandering. Zij zien dat CEO’s van tech-bedrijven zich te weinig bewust zijn van het veranderend sentiment, met alle kwalijke gevolgen van dien.

PwC - Technology trends 2018-19

Investeerders als Black Rock geven namelijk aan dat zij niet willen investeren in tech-bedrijven die hun maatschappelijke verantwoordelijkheid niet nemen. En overheden hebben het mandaat om boetes uit te delen die een technologiebedrijf in serieuze financiële problemen kunnen brengen.Ook consumenten eisen transparantie en de zekerheid dat bedrijven het consumentenvertrouwen waard zijn.

De PwC-analysten adviseren dan ook om strategieën te ontwikkelen die niet alleen de korte-termijn bedrijfsrisico’s adresseren, maar ook de lange-termijn maatschappelijke risico’s als gevolg van de technologie die zij ontwikkelen en inzetten.

Zes elementen van de ethische transformatie

Die lange-termijn strategie kan van bedrijf tot bedrijf verschillen, maar zes elementen moeten volgens PwC altijd worden opgenomen:

  1. Adresseer problemen voordat zij zichtbaar worden voor anderen. Dus hou problemen niet langer onder de pet, maar wees proactief. Dat gaat verder dan het melden van datalekken zoals de GDPR dat afdwingt. Dit gaat over het koesten van een cultuur van openheid en transparantie, waar medewerkers hun zorgen of problemen vrijelijk kunnen uiten in het vertrouwen dat hier rechtvaardig mee wordt omgegaan. Dat soort transparantie heeft ook een positieve neerslag op de markt waarin het bedrijf actief is.
  2. Reflecteer en verbeter met ‘agility’. Omdat de technologische ontwikkelingen steeds sneller gaan, veranderen ook organisaties steeds sneller. Voor het leiderschap gaat het zo snel dat zij de controle verliezen en zich niet langer verantwoordelijk voelen. Zij hopen dat de ‘zachte dingen’ zoals het managen van mensen en het ontwikkelen van het bedrijf vanzelf de technologie volgt. Maar zij moeten juist de cultuur en de operatie van de organisatie even snel maken als de ontwikkeling van de technologieën. Alleen dan krijgt men de controle terug.
  3. Heroverweeg het beloningssysteem. Tech-bedrijven herkennen en waarderen risico’s. Falen is prima, als je er maar van leert. Dit zorgt voor een ongekende snelheid en dynamiek in de hele technologische industrie. Maar het heeft ook twee onbedoelde gevolgen: men gooit producten in de markt die ongeschikt of ronduit slecht zijn en men kweekt zo een destructief agressieve cultuur. Zij vergeten de les dat investeerders alleen geld steken in bedrijven die een echte meerwaarde bieden en producten leveren waar klanten op zitten te wachten.
  4. Werk samen met – en niet tegen – autoriteiten. Disruptie gaat gepaard met het doorbreken van conventies en het overschrijden van regels. Dus soms is het beter om achteraf sorry te zeggen van vooraf om toestemming te vragen. Maar dit kan doorslaan naar een mentaliteit die de grotere belangen van de maatschappij en consumenten negeert of zelfs schaadt. Werk dus samen met autoriteiten en belangengroepen en bespreek openlijk de verwachte en onverwachte consequenties van de nieuwe technologie.
  5. Werk samen aan standaarden in alle openheid. Technologie dringt door in alle aspecten van het dagelijks leven. Dus het is de verantwoordelijkheid van tech-bedrijven om standaarden te ontwikkelen die de onderlinge interoperabiliteit, maar ook onze veiligheid, privacy en de naleving van onze wetten en regels respecteren en garanderen. Dit betekent dat bedrijven het belang van de samenleving moeten stellen boven hun eigen commercieel belang dat normaliter wordt beschermd met ‘proprietary’ standaarden, patenten en intellectueel eigendom.
  6. Zoek een ‘competitive advantage’ in integriteit. Technologische ontwikkelingen brengen risico’s met zich mee. Om allerlei redenen zien veel mensen die risico’s niet of zij kunnen de gevolgen niet goed inschatten. Dus worden zij angstig en gaan zij zich op allerlei manieren verzetten. Door je integer op te stellen en te gedragen (!) win je het vertrouwen van de consument in je bedrijf en je technologie.

Er staat veel op het spel, maar er is ook veel te winnen

Technologiebedrijven moeten hun cultuur veranderen, hun gevoel voor integriteit ontwikkelen en meer holistisch kijken naar hun functioneren in de samenleving. Wie dit niet oppakt, heeft veel te verliezen: minder controle over hun eigen technologie en hun eigen bedrijfsactiviteiten en beperkte groeimogelijkheden doordat overheden de boel dichttimmeren en consumenten en investeerders weglopen.

Maar de tech-bedrijven die wél transparant, bedachtzaam werken en het vertrouwen niet beschamen kunnen veel winnen, namelijk loyale consumenten en investeerders en een overheid die ruimte laat voor zelfregulatie en toezicht op basis van vertrouwen. En ook niet te vergeten: een aanwas van nieuwe gemotiveerde medewerkers die graag voor zo’n integere organisatie willen werken.

Noem het naïef van PwC, maar ik ben wel blij met deze roep om een ‘ethisch reveil’ voor technologiebedrijven. Ik ben heel benieuwd welke organisaties dit oppikken en een voorbeeld willen zijn voor anderen.

Lees het PwC-rapport Technology Trends 2018-19